Erfgoedpremie beschermde monumenten en landschappen - bijzondere procedure

Wanneer uw onroerend goed, gelegen in het Vlaamse Gewest, beschermd is als monument of landschap, kunt u in aanmerking komen voor de Vlaamse erfgoedpremie.

De premie geldt voor maatregelen, werken of diensten die noodzakelijk zijn voor het behoud of de herwaardering van erfgoedkenmerken en -elementen van beschermd onroerend erfgoed.

Er zijn twee procedures: de eenvoudige standaardprocedure en de complexere, bijzondere procedure. De bijzondere procedure voor de aanvraag van een erfgoedpremie is bedoeld voor grotere werkzaamheden en beheersmaatregelen.

Voorwaarden

U kunt een erfgoedpremie krijgen:

  • voor een beschermd erfgoed of een erfgoedlandschap
  • dat niet is uitgesloten voor erfgoedpremies of onderzoekpremies omwille van de eigenaar
  • op voorwaarde dat de werken in aanmerking komen voor een erfgoedpremie.

Procedure

Gezien de grotere omvang van de werkzaamheden, start u best met de aanstelling van een deskundig ontwerper die ook de opmaak van het premiedossier zal begeleiden. De samenwerking met een ontwerper wordt sterk aangeraden omdat het premiedossier ook opmetingsplannen van de bestaande en nieuwe toestand, een diagnosenota van de technische en fysische problemen, een motivering van de beheersmaatregelen, een gedetailleerde en volgens post geordende beschrijving van de beheersmaatregelen (het lastenboek) en een kostenraming (de meetstaat) moet bevatten.

U vraagt best ook een voorafgaand overleg met de betrokken erfgoedconsulent aan. Neem daarvoor contact op met de provinciale dienst van het agentschap Onroerend Erfgoed.

Opgelet: als het erfgoed gelegen is in een erkende onroerenderfgoedgemeente, verleent die gemeente de toelating voor de werken en dient u uw premieaanvraag niet in bij het agentschap Onroerend Erfgoed, maar bij de onroerenderfgoedgemeente. Betrek de gemeente dan ook tijdig bij het opstellen van het dossier. Vergunningen die verplicht zijn volgens een andere regelgeving moet u wel nog apart aanvragen bij uw gemeente.

Premieaanvraag

Voor de eigenlijke aanvraag van de erfgoedpremie gebruikt u het aanvraagformulier.

  • Wanneer het dossier ontvankelijk is, krijgt u alvast de formele toelating van het agentschap Onroerend Erfgoed toegestuurd. Starten met de uitvoering kan dan nog niet, daarvoor wacht u op de latere toekenning van de premie.
  • Het dossier wordt vervolgens door het agentschap op een wachtlijst geplaatst. Erfgoedpremies aangevraagd volgens de bijzondere procedure worden in principe chronologisch toegekend. Bepaalde aanvragen krijgen voorrang.
  • Zodra de erfgoedpremie is toegekend, wordt u hiervan op de hoogte gebracht.
  • Vervolgens bezorgt u een gunningsdossier. Daarin concretiseert u de werken en de uitvoerder(s) ervan. Op basis daarvan wordt het definitieve premiebedrag bepaald.

Kan ik meerdere erfgoedpremies aanvragen?

Voor erfgoedpremies volgens de bijzondere procedure geldt geen maximum aantal aanvragen per jaar.

Het is ook mogelijk een bijkomende erfgoedpremie aan te vragen voor meer- en bijwerken:

  • Meerwerken zijn werkzaamheden die uitgebreider blijken dan gepland.
  • Bijwerken zijn bijkomende werkzaamheden die niet zijn opgenomen in de toegekende premie, maar die wel nodig zijn om het project tot een goed einde te brengen.

De bijkomende erfgoedpremie voor dit soort werken is beperkt tot 10% van het bedrag van de definitieve premie, met een maximum van 125.000 euro.

Uitbetaling van de premie

Deze procedure start u met het indienen van een aanvraagformulier tot uitbetaling:

  • Bij een erfgoedpremie volgens de bijzondere procedure mag u pas met de werken starten nadat de premie definitief is toegekend. In uitzonderlijke omstandigheden kan het agentschap hierop een afwijking toestaan.
  • Bij de start van de werken kunt u een voorschot van 50% van het toegekende bedrag opvragen.
  • Het restbedrag wordt betaald na controle van het uitbetalingsdossier. Dat dossier moet u indienen binnen de 5 jaar na toekenning van de premie. Op gemotiveerd verzoek kunt u die termijn één keer laten verlengen.

Meer informatie over de bijzondere procedure vindt u op de website van Onroerend Erfgoed.

Bedrag

Basis voor de berekening van de premie is de kostenraming, zonder maximumbedrag. De btw is niet betoelaagbaar en zal niet in aanmerking genomen worden bij berekening van de premie. De toekenning verloopt in twee fasen, met een voorlopige en een definitieve toekenning.

De basispremie bedraagt 40%. Voor bepaalde types van erfgoed is een verhoging tot 60% voorzien. Als beloning voor goed onderhoud kunt u ook nog een aanvullende premie van 10% krijgen.