Geschiedenis

De eerste maal dat men het toponiem Ruiselede hoort is in het jaar 1106. Dan schenkt, op verzoek van Tancradus, kanunnik van Doornik en patronus van Rusleda, de bisschop van Doornik, Baldricus, het patronaat over de kerk aan de abt van Saint-Bertin in Sint-Omaar.

Rusleda is eigenlijk een Germaanse samengestelde vorm, die enerzijds rietachtig en anderzijds waterloop of helling betekent.

Ruiselede is een oude parochie, afhankelijk van Tielt en in de Kasselrij Kortrijk, die ook gedeeltelijk afhing van de Kasselrij van de oude burcht van Gent.

Waarschijnlijk heeft dit dorp eerst de naam gedragen van het kasteel van de heerlijkheid Axpoele.

Gedurende meer dan zeven eeuwen lang bezat de abdij van Sint‑Bertinus van Sint-Omaar het patronaat van de kerk van Ruiselede. De abdij hief er belangrijke tienden.

Op het grondgebied van Ruiselede bevond zich eertijds een gemeenschap van Tempeliers. Men had er de heerlijkheden "Grooten Eeckhoutte", "het Vlaeght", "Poelvoorde" en "Sint-Pieter". De heerlijkheid Axpoele strekte zich uit van Beernem tot aan het dorp Poeke. Haar grondgebied werd verdeeld tussen verschillende families. Het huis van Poeke werd er de voornaamste eigenaar van en voerde lange tijd de titel van "Heer van Axpoele". De heerlijkheid Moortelwalle, deel van de baronie Poeke, was een enclaaf van het grondgebied Ruiselede.

De Parochie Doomkerke ligt volledig binnen de grenzen van de gemeente Ruiselede, en dankt haar naam aan haar stichter : pastoor Karel Doom. Geboren te Hooglede in 1797. Van 1824 tot 1842 was hij onderpastoor te Kortrijk en van 1842 tot 1868 pastoor te Ruiselede. In dat jaar kwam er het kerkje dat hij met eigen middelen heeft opgericht. Het werd gebouwd tussen de wijken 't Haantje, de Kruisebergen en de Bruwaan. Hij nam ontslag als pastoor te Ruiselede en ging naast zijn kerkje wonen.

Pas in 1876 werd de parochie opgericht onder de naam Doomkerke.

Voor de Franse Revolutie behoorde het grondgebied van Doomkerke voor een groot deel tot de Gentse Sint-Pietersabdij. Vandaar de benamingen Sint-Pietersveld en Sint-Pieters-Schalklede. (Op de plaats van de vroegere vierschaar van deze heerlijkheid werd in 1960 een gedenksteen geplaatst). Andere bezitters waren: de heren van den Hauweelschen, van Ooigem, Dentergem, Poeke, e.a.

Oost-west midden doorheen Doomkerke loopt de zuidelijke grens van het eertijds woest Bulskampveld, dat zich van Ruddervoorde tot Bellem uitstrekte. Het zuidelijke gedeelte van de parochie behoort tot de zandleemstreek van oudsher bebouwd en dicht bewoond. Het noordelijke gedeelte behoort tot de zandstreek, eertijds woest en veelal moerassig, later bebost, terug gedeeltelijk ontbost, drooggelegd en bebouwd. Doorheen Doomkerke loopt, zuid-noord, de West-Vlaamse dialectgrens. De streek van Doomkerke is bekend om haar massale uitwijking naar Amerika vanaf 1888. Doomkerke alleen telt er meer dan 300. Een gedenksteen aan het Veldkapelletje herinnert sedert 1958 aan dit feit.

De parochie Kruiskerke (het Ruisleeds Veld of ’t Parochieveld) ligt ook volledig binnen de grenzen van de gemeente Ruiselede. In 1932 werd, onder impuls van Joseph Van Rijckeghem,(pastoor te Ruiselede van 1930 tot 1938) een grote kapel gebouwd om de inwoners de kans te geven ter plaatse de eucharistie te vieren. In 1934 werd de kapel met twee bijkomende bogen verlengd.

Na de aankondiging door Mgr. Henri Lamiroy van een nieuw hulpparochie, die de naam Kruiskerke zou dragen, volgde vlug de goedkeuring door de kerkraden van beide andere parochies (die een deel van hun grondgebied moesten afstaan). In de zitting van 8 december werd het voorstel door de kerkraad van Doomkerke goedgekeurd en de kerkraad van Ruiselede verleende zijn goedkeuring op 15 december 1946. De parochie Kruiskerke was geboren. Een 180 inwoners van Doomkerke gingen naar de nieuwe parochie over, maar Doomkerke kreeg een zelfde aantal inwoners van Ruiselede terug. Ruiselede centrum zelf stond het grootste deel af ten voordele van de bevolking van de nieuwe parochie. In 1947 werd door het klooster begonnen met de bouw van de pastorie en in augustus 1947 kreeg het Veld uiteindelijk zijn naam als parochie ‘Heilig Kruisverheffing Kruiskerke’.

Meer geschiedkundige informatie over Ruiselede vindt u op deze website : http://home.scarlet.be/~fgelaude/